خلاصهء مطالب گذشته 1 . علم فقه علم استنباط حكم شرعى است . 2 . عناصر دخيل در استنباط دو دسته هستند : عناصر مشترك و عناصر خاص . 3 . عناصر مشترك قواعد كلى هستند كه در استنباط هر حكم شرعى مىتوانند مورد استفاده قرار گيرند ؛ ولى عناصر خاص معلوماتى هستند كه در مورد معينى به كار گرفته مىشوند . عناصر مشترك موضوع علم اصول است و عناصر خاصّه از علوم مختلف جمع‌آورى مىشود . 4 . رابطهء علم اصول با فقه مانند رابطهء علم منطق با علوم استدلالى ديگر است و لذا اصول را « منطق فقه » خوانده‌اند . 5 . استنباط حكم شرعى علاوه بر عناصر مشترك و عناصر خاص ، محتاج به امر سومى است كه آن قدرت تطبيق است . 6 . علم اصول و فقه بر يكديگر تأثير متقابل دارند . پيشرفت مباحث اصولى علم فقه را قدمى به جلو مىبرد و با تكامل مباحث فقهى ، عناصر مشترك در استنباط بيشتر و بهتر خود را نشان مىدهد . 7 . اهل سنت در تفكر اصولى مقدم بر شيعه نبودند ، ولى به لحاظ آنكه آنها كلام ائمه معصومين - عليهم السلام - را به عنوان نص شرعى قبول نداشتند ، زودتر از شيعه دست به اجتهاد زده و در تدوين علم اصول و توسعهء مباحث آن بيشتر اهتمام ورزيدند .